A1 43-dars 10 daqiqa

Telling the Time

Soatni aytish

Bu darsda

Oddiy qilib aytganda

Inglizchada soatni aytishning ikki usuli bor:

  1. Raqamlar bilan (oson, zamonaviy): It’s seven thirty. (7:30)
  2. past / to bilan (an’anaviy, Britaniyada ko‘p): It’s half past seven. (7:30)

Eng muhim so‘zlar: o’clock (aniq soat), past (o‘tdi), to (qoldi), quarter (chorak — 15 daqiqa), half (yarim — 30 daqiqa).

Aniq soatIt’s seven o’clock. (7:00)
O‘tdi (1–30 daq.)It’s ten past seven. (7:10)
Qoldi (31–59 daq.)It’s ten to eight. (7:50)
Chorakquarter past seven (7:15) / quarter to eight (7:45)
Yarimhalf past seven (7:30)
  • — What time is it? — It’s three o’clock.— Soat necha? — Uch.
  • It’s half past nine.To‘qqiz yarim.
  • It’s quarter to six.Oltiga chorak qoldi.
  • The lesson starts at 8:15.Dars 8:15 da boshlanadi.

Bu darsda siz quyidagilarni o‘rganasiz:

  1. Soatni so‘rash.
  2. o’clock, past, to, quarter, half.
  3. Raqamlar bilan aytish.
  4. a.m. va p.m.
  5. Predlog at: at 5 o’clock.
  6. Taxminiy vaqt: about, around.

Soatni so‘rash

  • What time is it?Soat necha?
  • What’s the time?Soat necha?
  • Have you got the time?Soat necha bo‘ldi? (muloyim)
  • What time does the shop open?Do‘kon soat nechada ochiladi?

past va to

Soat siferblatini ikkiga bo‘ling:

O‘ng tomon: past (o‘tdi) Chap tomon: to (qoldi)
4:05 — five past four 4:35 — twenty-five to five
4:10 — ten past four 4:40 — twenty to five
4:15 — quarter past four 4:45 — quarter to five
4:20 — twenty past four 4:50 — ten to five
4:30 — half past four 4:55 — five to five

Diqqat: to bilan keyingi soat aytiladi: 4:50 = ten to five (to‘rt emas!).

5, 10, 20, 25 dan boshqa daqiqalarda minutes qo‘shiladi: It’s seven minutes past two. (2:07)

Raqamlar bilan

Bu usul oson va hamma joyda tushuniladi:

  • 7:30 — seven thirtyyetti o‘ttiz
  • 8:15 — eight fifteensakkiz o‘n besh
  • 9:45 — nine forty-fiveto‘qqiz qirq besh
  • 10:05 — ten oh fiveo‘n-u besh (0 → “oh”)

a.m. va p.m.

Inglizlar ko‘pincha 12 soatlik tizimdan foydalanadi:

a.m.yarim tundan peshingacha: 7 a.m. = ertalab 7
p.m.peshindan yarim tungacha: 7 p.m. = kechqurun 7 (19:00)
midday / noon12:00 — tush
midnight00:00 — yarim tun

Og‘zaki nutqda ko‘pincha: seven in the morning, three in the afternoon, eight in the evening, eleven at night.

Diqqat: 7 o’clock p.m. — xato. o’clock va a.m./p.m. birga ishlatilmaydi: 7 p.m. yoki 7 o’clock in the evening.

at + vaqt

Aniq vaqt oldidan at qo‘yiladi:

  • I get up at 6:30.Soat 6:30 da turaman.
  • The train leaves at half past ten.Poyezd o‘n yarimda jo‘naydi.
  • See you at midnight!Yarim tunda ko‘rishamiz!

Taxminiy vaqt: at about / around 5 — soat 5 lar atrofida.

Rasmiy vaqt va 24 soatlik format

Kundalik nutqda 12 soatlik format ishlatiladi. Lekin jadvallar, chiptalar, aeroport va rasmiy hujjatlarda — 24 soatlik:

24 soatlik O‘qilishi Kundalik shakl
07:00 seven hundred hours / seven o’clock seven a.m.
13:30 thirteen thirty half past one (p.m.)
18:45 eighteen forty-five quarter to seven (p.m.)
21:15 twenty-one fifteen quarter past nine (p.m.)
00:00 midnight midnight
12:00 twelve hundred / noon midday / noon
  • The train departs at 13:45 (thirteen forty-five).Poyezd 13:45 da jo‘naydi.
  • Your flight leaves at 21:10 (twenty-one ten).Parvozingiz 21:10 da.

Diqqat: 12:00 — noon / midday (tush), 00:00 — midnight (yarim tun). 12 a.m. va 12 p.m. ko‘pincha chalkashtiriladi, shuning uchun noon / midnight deyish xavfsizroq.

Taxminiy vaqt

Aniq vaqtni bilmasangiz yoki aniq bo‘lish shart bo‘lmasa:

Ibora Ma’nosi
about / around five taxminan beshda
five-ish / fiveish beshlarda (so‘zlashuv)
just after six oltidan sal o‘tganda
just before seven yettiga oz qolganda
nearly eight deyarli sakkiz
at the latest eng kechi bilan
sharp aniq, bir daqiqa ham kechikmay
  • Let’s meet at about seven.Taxminan yettida uchrashaylik.
  • I’ll be there sixish.Oltilarda yetib boraman.
  • It’s nearly midnight!Deyarli yarim tun!
  • The meeting starts at nine sharp.Yig‘ilish aniq soat to‘qqizda boshlanadi.
  • Please arrive by ten at the latest.Iltimos, eng kechi bilan o‘nda keling.

Kunning qismlari

Ibora Vaqt Predlog
in the morning ertalab in
in the afternoon tushdan keyin in
in the evening kechqurun in
at night kechasi at
at noon / midday tushda at
at midnight yarim tunda at
  • I get up at seven in the morning.Ertalab soat yettida turaman.
  • I usually go to bed at eleven at night.Odatda kechasi soat o‘n birda yotaman.
  • See you at noon!Tushda ko‘rishamiz!

in the night — odatda xato; at night — to‘g‘ri.

Bosqichma-bosqich

  1. Daqiqa 0 mi? → o’clock.
  2. 1–30 daqiqa? → daqiqa + past + hozirgi soat.
  3. 31–59? → (60 − daqiqa) + to + keyingi soat.
  4. 15 → quarter, 30 → half.

Misol: 3:40

  1. 40 > 30 → to.
  2. 60 − 40 = 20. Keyingi soat: 4.
NatijaIt’s twenty to four. / It’s three forty.

Misol: 11:15

NatijaIt’s quarter past eleven. / It’s eleven fifteen.

Ko‘p uchraydigan xatolar

Ko‘p uchraydigan xatolar

✗ It’s 7 hours.

✓ It’s 7 o’clock.

Soat — o’clock.

✗ It’s half past eight. (8:30 o‘rniga 7:30 deb)

✓ 7:30 — half past seven

half past + hozirgi soat.

✗ It’s ten to seven. (6:50 uchun “olti” deb)

✓ 6:50 — ten to seven

to + keyingi soat.

✗ It’s a quarter to five o’clock.

✓ It’s quarter to five.

o’clock faqat aniq soatda.

✗ I get up in 7 o’clock.

✓ I get up at 7 o’clock.

Vaqt — at.

✗ It’s 8 o’clock p.m.

✓ It’s 8 p.m.

o’clock + p.m. — birga emas.

✗ What time is?

✓ What time is it?

it kerak.

✗ I wake up at 7 in the night.

✓ I wake up at 7 in the morning.

Ertalab — in the morning.

✗ I sleep in the night.

✓ I sleep at night.

at night.

✗ The train is at thirteen past forty-five.

✓ The train is at thirteen forty-five.

24 soatlik — soat + daqiqa.

✗ It’s twelve p.m. (yarim tun)

✓ It’s midnight.

Chalkashmaslik uchun — midnight.

✗ Let’s meet in about seven.

✓ Let’s meet at about seven.

at about.

Eslab qoling: past — hozirgi soat, to — keyingi soat. quarter = 15, half = 30. Vaqt oldidan — at.

Hayotiy vaziyatlarda

Vokzalda

  • — Excuse me, what time is it?— Kechirasiz, soat necha?
  • — It’s quarter to ten.— O‘nga chorak qoldi.
  • — Thanks. What time does the train to Samarkand leave?— Rahmat. Samarqandga poyezd soat nechada jo‘naydi?
  • — At ten past ten.— O‘n-u o‘nda.
  • — And what time does it arrive?— Soat nechada yetib boradi?
  • — At about twelve thirty.— Taxminan o‘n ikki o‘ttizda.

Aeroportda

  • — Excuse me, what time does the flight to Istanbul leave?— Kechirasiz, Istanbulga reys soat nechada uchadi?
  • — At 14:20 — twenty past two.— 14:20 da — ikkidan yigirma daqiqa o‘tganda.
  • — And when does boarding start?— Bortga chiqish qachon boshlanadi?
  • — At 13:40. Please be at the gate by half past one at the latest.— 13:40 da. Iltimos, eng kechi bilan bir yarimda chiqish eshigida bo‘ling.
  • — What time do we arrive?— Soat nechada yetib boramiz?
  • — Around six in the evening, local time.— Mahalliy vaqt bilan kechqurun taxminan oltida.

Kichik matn: “Mening ish kunim”

My working day is very busy. I wake up at six in the morning and leave home at quarter to seven. My first lesson starts at eight sharp. I have lunch at noon — usually just after twelve. In the afternoon I teach three more classes and finish at around half past four. Then I go to the gym at five-ish. I get home at about seven and have dinner with my family. I read in the evening and go to bed at eleven at night. On Fridays I sometimes stay up until midnight!

Matndagi barcha vaqt ifodalarini toping. Qaysilari aniq, qaysilari taxminiy?

O‘zingizni tekshiring

  1. 6:00 → six o’clock
  2. 9:30 → half past nine
  3. 2:15 → quarter past two
  4. 5:45 → quarter to six
  5. 8:50 → ten to nine
  6. 19:00 (a.m./p.m.) → 7 p.m.
  7. 13:30 ni kundalik nutqda qanday aytamiz? → half past one (p.m.)
  8. Taxminan yettida uchrashaylik. → Let’s meet at about seven.
  9. Men kechasi uxlayman. → I sleep at night.
  10. Yig‘ilish aniq soat to‘qqizda. → The meeting is at nine sharp.

Qisqa xulosa

  • So‘rash: What time is it? / What’s the time?
  • o’clock — aniq soat (5:00).
  • past — o‘tdi (hozirgi soat); to — qoldi (keyingi soat).
  • quarter — 15 daqiqa, half — 30 daqiqa.
  • Raqam bilan: seven thirty, ten oh five.
  • a.m. — ertalab, p.m. — tushdan keyin/kechqurun.
  • Vaqt oldidan at: at 6:30, at midnight.
Asosiy
Barcha darslar